JÓZEF HOFMANN

Pianista, kompozytor, pedagog, wynalazca.

Ur. 20.01.1876 r. w Krakowie – zm. 16.02.1957 r. w Los Angeles.

Naukę gry na fortepianie rozpoczyna mając zaledwie trzy lata, uczy go wtedy starsza siostra i ciotka. Rok później edukacją muzyczną syna zajmuje się ojciec – Kazimierz Hofmann – ceniony pianista i dyrektor baletu.

W wieku 10 lat pod batutą ojca gra w Warszawie swój pierwszy publiczny koncert. Publika zwraca uwagę na wielki talent chłopca. Już rok później gra w Carnegie Hall, urzekając publiczność. Krytyk muzyczny New York Timesa pisze, że gra, którą prezentuje młody Hofmann „nie była nadzwyczajna jak na dziecko, a nadzwyczajna jak na człowieka w ogóle”. Na przełomie lat 1887 i 1888, nie wkroczywszy nawet w wiek nastoletni, odbywa tournée po wschodnich stanach USA. Nie może dokończyć serii zaplanowanych koncertów z uwagi na protest Nowojorskiego Towarzystwa Przeciwdziałania Okrucieństwu Wobec Dzieci. Proces kończy się wyrokiem sądowym jednoznacznie kończącym tournée. Ze względu na rozgłos, jaki uzyskuje młody Hofmann,  amerykański filantrop Alfred Corning Clark funduje mu stypendium – pod warunkiem jednakże, że Hofmann nie będzie grał publicznie do ukończenia 18 roku życia. Otrzymywane pieniądze pomagają chłopcu na polu muzyki, ale też w rozwoju innych jego zainteresowań: matematycznych, fizycznych i chemicznych.

Pod koniec roku 1887 podejmuje korespondencję z Thomasem Edisonem na temat jego wynalazku – urządzenia do zapisu dźwięku. Dzięki tej rozmowie dwa lata później, kiedy Edison udoskonala fonograf, przesyła jeden z egzemplarzy Hofmannowi.

W latach 1892-1894, mieszkając w Dreźnie, co tydzień dojeżdża na prywatne lekcje do Antona Rubinsteina do Berlina. Sława młodego muzyka jest tak wielka, że nawet Rachmaninow, zapytany o najlepszego na świecie pianistę podaje nazwisko Hofmanna.

Hofmann nie poprzestaje na muzyce, równorzędną z muzyką pasją jest wynalazczość. Pod koniec życia ma w swoim dorobku ponad 70 patentów. W roku 1911 wpatrując się długo we wskazówkę metronomu wpada na pomysł, z którego rodzą się wycieraczki samochodowe (pierwszy patent na świecie dotyczący wycieraczek samochodowych innej konstrukcji zarejestrowano w USA w roku 1903). Wynajduje też zderzaki sprężynowe i pneumatyczne amortyzatory, przedłużacze pedałów do fortepianu, taborety do fortepianów o regulowanej wysokości siedziska, piec na ropę naftową, a nawet łódź motorową czy spinacz biurowy. Jest pierwszym pianistą na świecie utrwalającym swoją grę na taśmach dźwiękowych. Co ciekawe, u szczytu sławy nie tylko zaprzestał tej praktyki, ale wręcz zakazał stosowania jej komukolwiek innemu, twierdząc, że technika nie jest na tyle rozwinięta, aby w pełni oddawać jego artystyczny kunszt.

Karierę kończy w wieku 70 lat, potem zajmuje się matematyką, fizyką i chemią.

Korzystano z: culture.pl, nowahistoria.interia.pl

Foto: commons.wikimedia.com, domena publiczna